Postęp na rzecz większej aktywności fizycznej: najnowsze osiągnięcia w chirurgii zachowującej stawy!

Tak zwane regeneracyjne terapie chrząstki za pomocą przeszczepów komórek chrzęstnych są dobrą alternatywą. Jak to działa? Aby staw mógł znów działać jak w smarze, potrzebna jest stabilna masa chrzęstna. Prof. dr Steinwachs, jako ekspert w dziedzinie chirurgii kolana zachowującej staw, stawia na minimalnie inwazyjny przeszczep komórek chrzęstnych. W tym przypadku uszkodzenia chrząstki kolana są naprawiane komórkami pochodzącymi z własnego organizmu. Działa to jednak tylko wtedy, gdy artroza nie jest jeszcze zbyt zaawansowana. Niestety, pacjenci często zbyt późno zauważają artrozę, co wynika również z faktu, że chrząstka nie zawiera nerwów, które mogłyby sygnalizować odpowiednie zmiany poprzez nasilenie bólu.

W „Journal of Surgery” z 24 stycznia 2020 r. prof. dr Steinwachs wraz z kolegami z branży wyjaśnia ulepszoną technikę naprawy chrząstki z wykorzystaniem tzw. wiercenia drutem K oraz osocza wstrzykniętego podchrzęstnie – czyli pod chrząstką – osoczem bogatym w czynniki wzrostu. Drut K, drut Kirschnera, to zresztą bardzo giętki drut ze stali nierdzewnej lub tytanu o grubości od pół do trzech milimetrów, który jest używany do osteosyntezy, czyli operacyjnego połączenia dwóch lub więcej kości, i umożliwia minimalnie inwazyjne unieruchomienie fragmentów kości.

Ta zmodyfikowana technika mikrozłamania, czyli technika stymulująca szpik kostny, pozwala w ramach zabiegu minimalnie inwazyjnego wywiercić maleńkie otwory w uszkodzonej chrząstce pacjenta w celu nawiązania połączenia ze szpikiem kostnym. Z szpiku kostnego komórki macierzyste przedostają się do ubytku chrzęstnego, gdzie przekształcają się w komórki chrzęstne, tworząc nową warstwę chrzęstu. Przedstawiona technika artroskopowa stanowi ulepszone podejście do stymulacji szpiku kostnego.

Tak zwana artroskopowa metoda jednoetapowa może być stosowana w przypadku uszkodzeń chrząstki z wskazaniami do mikrozłamania (zmiany mniejsze niż 2 cm²) oraz utrzymujących się patologii szpiku kostnego w stawach kolanowych, kostki, biodra i barku. W tym celu najpierw wykonuje się pewne czynności poza ciałem: pobiera się od pacjenta około sześćdziesięciu mililitrów pełnej krwi żylnej, którą w sterylnych warunkach umieszcza się w probówkach do wirowania.

Po dodaniu cytrynianu, co ma zapobiegać krzepnięciu krwi, oraz trzydziestominutowej wirowaniu, nadpływająca – pozbawiona komórek – frakcja jest odsysana i umieszczana w urządzeniu do transferu osocza.

Urządzenie to można następnie przenieść na salę operacyjną w celu przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego. Wirowanie jest zresztą procesem służącym do oddzielania komórek lub biomolekuł. Frakcję tę można następnie wstrzyknąć do kości pacjenta znajdującego się w znieczuleniu za pomocą cienkich kaniul.

Komórki w chrząstce zaczynają się namnażać i budują nową tkankę chrzęstną. Trochę czasu mija, zanim pacjent odzyska sprawność ruchową. Ale w ciągu około sześciu tygodni powinno się to udać – przy czym prof. h.c. PD dr Matthias Steinwachs zaleca około dwóch godzin treningu ruchowego dziennie. Nie za dużo, nie za mało – nie zawsze łatwo to ustalić. Po siódmym tygodniu po operacji zaleca się stopniowe przechodzenie do pełnego obciążenia.

Konieczne będą dalsze badania kontrolowane, aby potwierdzić, czy pacjenci mogą odnieść korzyści w perspektywie średnio- i długoterminowej dzięki zmniejszeniu uszkodzeń tkanek i poprawie biologicznej regeneracji tkanek dzięki tej nowej technice. Medycyna i badania naukowe, jak to często bywa, są ze sobą bardzo ściśle powiązane.

Najważniejsze w profilaktyce jest oczywiście ruch. Sporty takie jak jazda na rowerze, pływanie, a także jogging są idealne, ponieważ kolano nie jest przy nich skręcane, a obciążenie stawu jest stosunkowo niewielkie. Wszyscy się starzejemy... dlatego powinniśmy zawsze obserwować, jak reaguje nasze ciało. Zresztą zaleca się regularne badania profilaktyczne. I jak w przypadku wszystkich rzeczy: podczas aktywności fizycznej należy zwracać uwagę na swoje indywidualne możliwości. Każde ciało ma inną wytrzymałość i tylko Ty decydujesz, co jest możliwe, a co nie.

Chcesz dowiedzieć się więcej o specjalistce w dziedzinie kolan i chrząstek, prof. h.c. PD dr Matthias Steinwachs? Odwiedź jej profil specjalisty, gdzie znajdziesz więcej informacji oraz bezpośredni i bezpieczny kontakt: prof. h.c. PD dr Matthias Steinwachs w Leading Medicine Guide.