Glioza epiretinalna to choroba siatkówki, która dotyka głównie osoby powyżej 50. roku życia. Typową cechą jest odkładanie się komórek na powierzchni siatkówki. Najczęściej w okolicy plamki żółtej, czyli w miejscu, gdzie widzenie jest najostrzejsze.
Dlatego eksperci nazywają gliozę epiretinalną również „Macular Pucker”. Jeśli błona się kurczy, dochodzi do fałdowania siatkówki, a ostrość widzenia się pogarsza. Typowe dla gliozy epiretinalnej jest również zniekształcone widzenie.
Choroba rozwija się zazwyczaj bardzo powoli i bez wyraźnej przyczyny (gliosis pierwotny). Może jednak również wystąpić w wyniku innych schorzeń lub po zabiegach operacyjnych (gliosis wtórny).
W przypadku podejrzenia gliozy epiretinalnej pierwszą osobą, do której należy się zwrócić, jest zawsze okulista. Jeśli konieczna jest operacja, kieruje on pacjenta do kliniki okulistycznej lub odpowiedniego oddziału specjalistycznego.
Również pracujący tutaj okuliści mogą być specjalistami w zakresie gliozy epiretinalnej. Po ukończeniu studiów medycznych odbyli oni pięcioletnie szkolenie specjalizacyjne w zakresie okulistyki. Następnie przechodzą dwuletni staż praktyczny.
W trakcie tego stażu praktycznego uczą się powszechnie stosowanych technik operacyjnych. Dotyczy to również technik operacyjnych stosowanych w leczeniu glejozy epiretinalnej.
Zabiegi, takie jak operacja błony na siatkówce, oraz możliwe powikłania
Już przy diagnozowaniu gliozy epiretinalnej okulista korzysta z najnowocześniejszych metod.
Tomografia optyczna koherencyjna (OCT) dokładnie bada siatkówkę i obrazuje różne warstwy siatkówki bez dotykania oka.
Tomografia optyczna koherencyjna umożliwia dokładne zbadanie siatkówki i jej struktur @ Med Photo Studio /AdobeStock
W przypadku gliozy epiretinalnej nie ma leczenia farmakologicznego. Jedynym sensownym rozwiązaniem jest zabieg operacyjny. Termin wykonania zabiegu zależy od indywidualnego przebiegu choroby.
W przypadku niewielkiego upośledzenia wzroku specjalista zazwyczaj zaleca częste kontrole, aby monitorować postęp gliozy. Jeśli wzrok jest znacznie osłabiony, operacja odbywa się w krótkim czasie. Stosuje się wówczas technikę mikrochirurgiczną, taką jak bezszwowa witrektomia pars plana. Lekarze całkowicie usuwają błonę komórkową znajdującą się na siatkówce. W ostatnich latach eksperci coraz bardziej udoskonalali tę technikę. Dlatego uważa się ją za bardzo bezpieczną.
W większości przypadków wzrok ulega znacznej poprawie. Jednak minie kilka miesięcy, zanim mózg nauczy się prawidłowo interpretować nowe obrazy.
Po operacji należy więc uzbroić się w cierpliwość. Ponadto zaleca się regularne wizyty kontrolne w krótkich odstępach czasu. Witrektomia pars plana zwiększa bowiem ryzyko wystąpienia zmętnienia soczewki (zaćmy).
Glioza epiretinalna to choroba siatkówki, w której na jej powierzchni tworzy się błona, co może prowadzić do zaburzeń widzenia, takich jak niewyraźne widzenie i zniekształcenia obrazu. Ta postać choroby siatkówki, znana również jako plamka żółta, dotyka przede wszystkim obszar plamki żółtej, a tym samym środkowej części siatkówki, która ma decydujące znaczenie dla ostrości widzenia. Glioza epiretinalna występuje często w tylnej części oka i może rozwijać się w różnych stadiach, przy czym przebieg choroby jest bardzo zróżnicowany u poszczególnych osób.
Typowymi objawami gliozy epiretinalnej są metamorfopsja, czyli zniekształcone widzenie, a także inne zaburzenia widzenia, które upośledzają wzrok. Wczesną diagnozę stawia się na podstawie badania okulistycznego i nowoczesnych technik obrazowania, takich jak optyczna tomografia koherencyjna (SD-OCT), uzupełnionych o testy, takie jak siatka Amslera. W klinice okulistycznej lub w specjalistycznym centrum okulistycznym diagnoza i terapia są dostosowywane indywidualnie, przy czym nie każda glioza epiretinalna wymaga natychmiastowego leczenia.
We wczesnych przypadkach możliwe jest samoistne wyleczenie, podczas gdy zaawansowane postacie mogą wymagać leczenia operacyjnego. W ramach witrektomii pars plana w znieczuleniu błona epiretinalna jest usuwana metodą tzw. peelingu, aby odciążyć znajdującą się pod nią siatkówkę.
Takich zmian nie da się wystarczająco leczyć farmakologicznie, dlatego zabiegi operacyjne należą do najważniejszych metod leczenia.
Rokowanie zależy w dużym stopniu od przebiegu choroby i terminu leczenia, przy czym decydujące znaczenie ma wczesna diagnoza. Ogólnie rzecz biorąc, okazuje się, że glioza epiretinalna może być ściśle powiązana z innymi chorobami siatkówki, takimi jak zwyrodnienie plamki żółtej lub odwarstwienie siatkówki, dlatego niezbędna jest regularna kontrola okulistyczna.
Czym jest glioza epiretinalna?
Glioza epiretinalna to choroba siatkówki, w której na jej powierzchni tworzy się błona epiretinalna. Błona ta może upośledzać wzrok i często prowadzi do zniekształceń widzenia.
Jakie objawy występują w przypadku gliozy epiretinalnej?
Typowe objawy gliozy epiretinalnej to niewyraźne widzenie, zniekształcenie prostych linii oraz zmniejszona ostrość wzroku. W zaawansowanych stadiach może dojść do znacznego pogorszenia wzroku.
Jak diagnozuje się gliozę epiretinalną?
Diagnozę stawia okulista za pomocą optycznej tomografii koherencyjnej (OCT). Badanie to bardzo dokładnie pokazuje błonę epiretinalną oraz zmiany w siatkówce w okolicy plamki żółtej.
Kiedy konieczna jest operacja?
Operację zaleca się, gdy glioza epiretinalna znacznie upośledza wzrok. Zabieg ten polega zazwyczaj na witrektomii z usunięciem błony z siatkówki.
Jakie są możliwości leczenia?
Oprócz leczenia operacyjnego we wczesnych stadiach choroby często nie stosuje się terapii farmakologicznej. Ważne są regularne kontrole okulistyczne, aby obserwować przebieg choroby i podjąć działania w odpowiednim czasie.
