Badanie dopplerowskie należy do grupy badań ultrasonograficznych. Służy ono w szczególności do badania naczyń krwionośnych, czyli tętnic i żył. Pozwala ono między innymi sprawdzić kierunek przepływu krwi. Za pomocą ultrasonografii dopplerowskiej/duplexowej można między innymi wykryć zwężenia naczyń, na przykład naczyń szyjnych.
Jeśli żyła lub inne naczynie jest zwężone, zmienia się kierunek i prędkość przepływu krwi. Można to przedstawić na różne sposoby i odczytać przez lekarza. Możliwe są zarówno sygnały dźwiękowe, jak i kolorowe przedstawienie na obrazie ultrasonograficznym.
Metody te pozwalają ponadto
- średnicę naczynia,
- przebieg naczyń krwionośnych, a także
- osady
.
Ultrasonografię dopplerowską stosuje się przede wszystkim w badaniach żył oraz w diagnostyce innych naczyń. Za pomocą tej metody można na przykład dokładniej zbadać aortę lub tętnicę szyjną.
Dzięki temu ultrasonografia dopplerowska nadaje się do pewnej diagnostyki, a także do leczenia chorób naczyniowych. W rezultacie można wykryć
- tętniaki,
- ewentualne zwężenia lub
- zmiany w ścianach naczyń
. Dzięki tej metodzie nawet bardziej skomplikowane procedury obrazowania, takie jak tomografia komputerowa lub angiografia rezonansu magnetycznego, mogą stać się zbędne.

Za pomocą ultrasonografii dopplerowskiej można badać m.in. żyły nóg © acherst | AdobeStock
Ultrasonografia dopplerowska znajduje również zastosowanie w czasie ciąży. Służy ona przede wszystkim do kontroli prędkości przepływu krwi w pępowinie. Zazwyczaj badanie to nie jest wykonywane przed 20. tygodniem ciąży. Jedynie w uzasadnionych, indywidualnych przypadkach może być wskazane przeprowadzenie go wcześniej.
Inne obszary zastosowania: położnictwo i kardiologia.
Ultrasonografia dopplerowska znajduje zastosowanie w następujących dziedzinach:
- Badania żył w flebologii
- Badania tętnic
- Położnictwo
- Ciąża
- Kardiologia
Badanie dopplerowskie to proste badanie ultrasonograficzne. Lekarz najpierw nakłada żel na badany obszar. Żel służy do lepszego przesuwania głowicy ultrasonograficznej po skórze. Poza tym powietrze między głowicą a skórą odbijałoby fale dźwiękowe.
Następnie lekarz przesuwa głowicę ultrasonograficzną po badanym obszarze skóry. Struktury wewnętrzne ciała odbijają fale dźwiękowe, które są ponownie odbierane przez głowicę. Wynik jest wyświetlany na monitorze. Urządzenie może również emitować dźwięki.
Na podstawie obrazu i dźwięku lekarz ocenia stan badanych naczyń.
Nie każdy lekarz wykonujący standardowe badanie ultrasonograficzne oferuje swoim pacjentom również badanie dopplerowskie. Do wykonania ultrasonografii dopplerowskiej potrzebne są inne urządzenia niż w przypadku tradycyjnego badania ultrasonograficznego. Nie są one dostępne w każdym gabinecie lekarskim. Jeśli odpowiednie urządzenie nie jest dostępne, lekarz może skierować pacjenta do specjalisty.
Jeśli istnieje wskazanie medyczne, na przykład podejrzenie zwężenia naczynia, koszty pokrywa publiczna kasa chorych. Jeśli jednak jest to badanie profilaktyczne zlecone na życzenie pacjenta, jest to tzw. indywidualna usługa zdrowotna (IGeL). Koszty musi wtedy pokryć sam pacjent.
Koszt badania dopplerowskiego/dupleksowego może wynosić kilkaset euro.
Badanie dopplerowskie jest łagodną metodą badania naczyń krwionośnych. Dla pacjenta badanie to jest bezbolesne i nie różni się znacząco od zwykłego badania ultrasonograficznego.
Obecnie badanie dopplerowskie można wykonać przy użyciu niemal wszystkich popularnych aparatów ultrasonograficznych.