Tympanoplastyka to operacja ucha. Jest ona konieczna w przypadku urazów lub stanów zapalnych błony bębenkowej lub łańcucha kosteczek słuchowych. Celem tympanoplastyki jest zamknięcie ubytku w błonie bębenkowej oraz rekonstrukcja łańcucha kosteczek słuchowych. Tympanoplastykę można wykonać zarówno w znieczuleniu miejscowym, jak i ogólnym.
Tutaj znajdziesz więcej informacji, a także listę wybranych specjalistów i ośrodków zajmujących się tympanoplastyką.
Nielecząca się wada błony bębenkowej i uszkodzone kosteczki słuchowe oznaczają pogorszenie przewodzenia dźwięku. Ponadto mogą nawracać zapalenia ucha środkowego.
Kości słuchowe składają się z
Są to najmniejsze kości w ludzkim ciele. Razem tworzą one tzw. łańcuch kosteczek słuchowych.
W przypadku regularnych stanów zapalnych kosteczki słuchowe mogą ulec trwałemu uszkodzeniu, a nawet całkowitemu zniszczeniu. Ponadto tzw. cholesteatoma, szczególny przypadek przewlekłego zapalenia ucha środkowego, może prowadzić do poważnych powikłań.
Aby rozwiązać powstałe problemy, konieczne jest chirurgiczne zamknięcie ubytku błony bębenkowej. W ramach tego zabiegu rekonstruuje się łańcuch kosteczek słuchowych. Zabieg ten nazywa się tympanoplastyką.
Lekarze rozróżniają różne formy tympanoplastyki. Obejmują one zarówno proste zamknięcie błony bębenkowej, jak i całkowitą wymianę kosteczek słuchowych. Obecnie tympanoplastyka typu I i typu III należą do najczęściej stosowanych technik operacyjnych.
Anatomia ludzkich narządów słuchu z kosteczkami słuchowymi: młoteczkiem, kowadłem i strzemieniem © Henrie | AdobeStock
Podczas diagnozy lekarz laryngolog pyta pacjenta w wywiadzie o
Dzięki temu może uzyskać wskazówki dotyczące przyczyn choroby i ocenić nasilenie dolegliwości. Następnie przeprowadza się wstępne badanie słuchu za pomocą kamertonu.
Badanie dotkniętego ucha odbywa się zazwyczaj przy użyciu mikroskopu. Dzięki temu lekarz może ocenić wielkość i położenie uszkodzenia oraz wykluczyć aktualne stany zapalne. Następnie przeprowadza się badanie słuchu w celu oceny ubytku słuchu.
W celu określenia stopnia zaawansowania choroby można wykonać tomografię komputerową (TK), na przykład w przypadku
Tympanoplastykę można przeprowadzić w znieczuleniu miejscowym lub ogólnym. Lekarz powinien uwzględnić w swojej decyzji życzenia pacjenta i jego wrażliwość na ból. W przypadku znieczulenia miejscowego pacjent musi być w stanie leżeć spokojnie przez dłuższy czas podczas zabiegu tympanoplastyki.
Nacięcie skóry w celu uzyskania dostępu może
. Decyzja zależy zasadniczo od budowy anatomicznej pacjenta oraz od lokalizacji ubytku błony bębenkowej.
Po wykonaniu nacięcia skóry skóra przewodu słuchowego jest oddzielana od kości w kierunku błony bębenkowej, aż widoczny stanie się jej brzeg. Chirurg oddziela teraz ten brzeg od kości i odchyla błonę bębenkową do góry.
Krawędzie ubytku błony bębenkowej są wycinane, aby nie usunąć tkanki żywej i poprawić proces gojenia.
W celu zamknięcia ubytku chirurg może wybrać spośród różnych tkanek własnych organizmu. Do dyspozycji są
Chirurg pobiera tkankę bez konieczności wykonywania dodatkowych nacięć w odsłoniętym obszarze operacyjnym. W przypadku bardzo małych ubytków i wystarczającego ukrwienia błony bębenkowej można również wykorzystać tkankę tłuszczową.
Chirurg może albo zrekonstruować istniejące kosteczki słuchowe, albo wszczepić protezy (zwykle z tytanu). W celu zamknięcia błony bębenkowej umieszcza przeszczep za błoną bębenkową (technika underlay). Z tyłu błony bębenkowej przeszczep zazwyczaj samoczynnie przylega dzięki siłom adhezyjnym.
Pod koniec operacji do przewodu słuchowego wkłada się folie silikonowe i przykłada je do błony bębenkowej. Następnie przewód słuchowy wypełnia się tamponadą (celuloza lub żel). Tamponada dociska błonę bębenkową do kostnego przewodu słuchowego, wspomagając w ten sposób gojenie.
Operację kończy się zszyciem skóry i założeniem opatrunku na ranę.
Oprócz regularnej kontroli rany po operacji należy wykonać badanie słuchu w celu sprawdzenia sprawności słuchowej.
Po 8–10 dniach następuje usunięcie szwów skórnych.
Tamponada przewodu słuchowego i folie silikonowe mogą, w zależności od
między 5. a 21. dniem po operacji.
Do powikłań i zagrożeń związanych z tympanoplastyką należą
Ponadto może się zdarzyć, że poprawa słuchu będzie ograniczona. Bardzo rzadkim powikłaniem jest porażenie nerwu twarzowego.
Tympanoplastyka jest bezpieczną metodą zamknięcia ubytku błony bębenkowej i rekonstrukcji łańcucha kosteczek słuchowych. Ryzyko powikłań zabiegu jest bardzo niewielkie, jeśli operuje doświadczony chirurg. Powikłania występują tylko w bardzo rzadkich przypadkach.
