Ο καθηγητής ιατρικής Δρ. Andreas Pascher είναι ένας από τους κορυφαίους χειρουργούς της Ευρώπης στον τομέα των νευροενδοκρινικών όγκων – ενώ στον τομέα των σπάνιων νεοπλασματικών παθήσεων του γαστρεντερικού σωλήνα, ο έμπειρος χειρουργός σπλαχνικών οργάνωνθεωρείται απόλυτη αυθεντία. Το 2018, για τα εξαιρετικά επιστημονικά του επιτεύγματα στον τομέα της μεταμόσχευσης εντέρου και πολλαπλών σπλαχνικών οργάνων, του απονεμήθηκε το Βραβείο Von-Langenbeck, μία από τις υψηλότερες διακρίσεις της Γερμανικής Εταιρείας Χειρουργικής. Στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ, δίνει έμφαση στη διεπιστημονικότητα και στις πιο σύγχρονες ογκολογικές χειρουργικές τεχνικές. Το Leading Medicine Guide συνομίλησε με τον εξαιρετικό ιατρό σχετικά με τα οράματά του και τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι.
Ο χειρουργός σπλαχνικών οργάνων, καθηγητής Δρ. Andreas Pascher, είναι ειδικός στη χειρουργική του ήπατος, του παγκρέατος, του στομάχου, του εντέρου και του οισοφάγου, καθώς και στην ογκολογική και ρομποτική χειρουργική στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ. Για τον εξαιρετικά αποδοτικό ιατρό, που ασκεί το επάγγελμά του με πάθος και πεποίθηση, η διεπιστημονική συνεργασία είναι πολύ σημαντική. «Μόνο έτσι μπορούμε να υλοποιήσουμε την πανεπιστημιακή χειρουργική με τη βέλτιστη θεραπεία των ασθενών», λέει ο διευθυντής της Κλινικής Γενικής, Σπλαχνικής και Μεταμοσχευτικής Χειρουργικής στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ. Η διεπιστημονικότητα ανοίγει πολλές ευκαιρίες. Από τη μία πλευρά, στην ιατρική παρατηρείται μια ολοένα και βαθύτερη εξειδίκευση, από την άλλη πλευρά όμως πρέπει να μπορούμε να βλέπουμε πέρα από τα όρια της ειδικότητάς μας και να συνεργαζόμαστε. «Μόνο με τη διεπιστημονικότητα μπορούμε να προσφέρουμε τις καλύτερες δυνατές και ολοκληρωμένες θεραπείες», τονίζει ο καθηγητής Pascher
Οι αυστηρές ιεραρχίες πρέπει να αλλάξουν
Ειδικά στη σπλαχνική ιατρική, η σπλαχνική χειρουργική και η γαστρεντερολογία πρέπει να εξετάζονται από κοινού. Μέσα από την επαγγελματική ανταλλαγή απόψεων, τα κομμάτια του παζλ, για να το πούμε έτσι, ενώνονται για να αναπτυχθεί ένα εξατομικευμένο και βέλτιστο θεραπευτικό σχέδιο. Για τον έμπειρο ιατρό, του οποίου η επαγγελματική πορεία περιλαμβάνει τη Charité, το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Βερολίνου και την Ιατρική Σχολή του Ανόβερου, είναι σαφές ότι η διεπιστημονική εργασία μπορεί να ενταχθεί μόνο σε μια εκτεταμένη διαδικασία αλλαγής. «Στο νοσοκομείο, στην ιατρική, υπήρχαν παραδοσιακά πολύ απότομες ιεραρχίες· αυτές οι δομές πρέπει να αλλάξουν, σήμερα συνεργαζόμαστε παντού σε μάλλον επίπεδες ιεραρχίες. Πρόκειται για την ενίσχυση της ατομικής ευθύνης», εξηγεί ο καθηγητής Pascher.
Η ηγεσία της ομάδας βρίσκεται στο προσκήνιο
Στην καθημερινότητα της κλινικής, αυτό σημαίνει για τον κορυφαίο ιατρό ότι η ηγεσία της ομάδας βρίσκεται στο προσκήνιο και ότι ο διάλογος μεταξύ των διαφορετικών επαγγελματικών ομάδων χρειάζεται χώρο. «Πρέπει να επικοινωνούμε με όλους τους εμπλεκόμενους, όχι μόνο τους ιατρούς των διαφόρων ειδικοτήτων, αλλά και το νοσηλευτικό προσωπικό, τους φυσιοθεραπευτές κ.λπ. μεταξύ τους. Δεν αρκεί μόνο η εκτέλεση εξαιρετικά απαιτητικών χειρουργικών επεμβάσεων, αλλά και η μετέπειτα φροντίδα πρέπει να πληροί τα καλύτερα πρότυπα.» Για να επιτευχθεί αυτό, πολλοί εμπλεκόμενοι θα πρέπει να αλλάξουν τη νοοτροπία τους, μια διαδικασία που δεν είναι πάντα εύκολη και απαιτεί πειθώ. Διότι όσοι εργάζονται εδώ και καιρό στον οργανισμό, ίσως χρειαστεί σε ορισμένα σημεία να αμφισβητήσουν τη δική τους θέση.
Ανοιχτά αυτιά στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ
Ωστόσο, στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Μύνστερ, ο καθηγητής Pascher βρίσκει ανοιχτά αυτιά για την πρότασή του σχετικά με τη διεπιστημονικότητα. Σίγουρα παίζει ρόλο και το γεγονός ότι οι νέοι εργαζόμενοι μπορούν να εκπαιδευτούν στη δική του σχολή νοσηλευτικής. «Έτσι μπορούμε να αναπτύξουμε το προσωπικό μας και να διατηρήσουμε μακροπρόθεσμα καλές ομάδες», περιγράφει ο καθηγητής Pascher τις προφανείς επιτυχίες. Εν όψει της οξείας έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού, αυτό αποτελεί ένα στοιχείο της στρατηγικής για το προσωπικό που δεν πρέπει να υποτιμηθεί. «Χρειαζόμαστε οράματα για το σύστημα υγείας μας», λέει ο καθηγητής Pascher.
Οράματα για το σύστημα υγείας μας
Θέλει να συμβάλει στη βελτίωση του συστήματος. Για να μπορέσει να μεταφράσει αυτά τα οράματα στην καθημερινότητα του νοσοκομείου, ολοκλήρωσε επιπλέον ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα MBA στη Διοίκηση της Υγειονομικής Περίθαλψης. Παρατηρεί με χαρά ότι οι νέοι γιατροί θεωρούν τη διεπιστημονικότητα σχεδόν αυτονόητη και συνεργάζονται ενστικτωδώς καλά και πρόθυμα σε ομάδα. Εκτίμηση, περισσότερη ευθύνη για τον καθένα, μικρότερο φόρτο εργασίας – αυτά είναι τα στοιχεία-κλειδιά για την αντιμετώπιση της έλλειψης εξειδικευμένου προσωπικού.
Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, στην ιστοσελίδα της Κλινικής Γενικής, Σπλαχνικής και Μεταμοσχευτικής Χειρουργικής του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Μύνστερ αναφέρονται όχι μόνο οι γιατροί, αλλά και οι υπεύθυνοι νοσηλευτικού προσωπικού του χειρουργείου και των θαλάμων. «Στην κλινική μας, κατά τη διάρκεια της επίσκεψης δεν ισχύει πλέον το ότι ο γιατρός δίνει οδηγίες στο νοσηλευτικό προσωπικό, αλλά συζητούν από κοινού τη βέλτιστη προσέγγιση για τον ασθενή ή την ασθενή. Διότι οι νοσηλευτές διαθέτουν την εξειδικευμένη γνώση και τον πλούσιο θησαυρό εμπειρίας τους, και το ίδιο ισχύει και για τους γιατρούς. Όλα αυτά μαζί αποτελούν την καλύτερη δυνατή βάση για καλές πιθανότητες ανάρρωσης.»
Καλά μελετημένες δομές επικοινωνίας
Και στον χειρουργικό τομέα, βασικές δομές εξασφαλίζουν τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια. Ο καθηγητής Pascher το εξηγεί με ένα απλό παράδειγμα: «Πώς επικοινωνούν μεταξύ τους οι ομάδες μας; Στο νοσοκομείο μας υπάρχει αμφίδρομη επικοινωνία. Ο χειρουργός λέει, για παράδειγμα, «χρειάζομαι το εργαλείο, παρακαλώ» και ο χειρουργικός βοηθός απαντά «σας δίνω το εργαλείο». Έτσι μειώνουμε τα λάθη που προκύπτουν από την ανεπαρκή επικοινωνία.» Ένα ακόμη παράδειγμα για την ελαχιστοποίηση των κινδύνων είναι η ολοκληρωμένη εκπαίδευση στον χειρουργικό τομέα. «Διαθέτουμε ένα πολύ ανεπτυγμένο πρόγραμμα ελάχιστα επεμβατικής και ρομποτικής χειρουργικής», εξηγεί ο καθηγητής Pascher. «Παρόλο που η έμφαση δίνεται στην ελάχιστα επεμβατική και ρομποτική χειρουργική, πρέπει παρ’ όλα αυτά να εκπαιδεύσουμε τις ομάδες και στις τρεις μεθόδους: την ανοιχτή, την ελάχιστα επεμβατική και τη ρομποτική χειρουργική.»
Τέλος, οι πιστοποιήσεις από τις ιατρικές ειδικές εταιρείες αποτελούν επίσης μια σημαντική διαδικασία ελέγχου για τα δικά μας πρότυπα ποιότητας. «Με το να πιστοποιούμαστε συνεχώς, δεσμευόμαστε στη διαδικασία της διατήρησης της δικής μας αριστείας», περιγράφει ο καθηγητής Pascher.
Πολλά δομικά στοιχεία για ένα άριστο σύνολο
Ο καθηγητής Pascher, χειρουργός σπλαχνικών οργάνων, θεωρεί τον εαυτό του, ως διευθυντή της κλινικής, σχεδόν σαν μαέστρο ή προπονητή. «Πρέπει να καθοδηγώ, αλλά και να μπορώ να συμμετέχω ενεργά», εξηγεί χαμογελώντας ελαφρώς. Οι καλές ομάδες της κλινικής του διευκολύνουν ωστόσο πολύ την καθημερινότητα. Ωστόσο, ούτε αυτό προκύπτει από μόνο του. Ο καθηγητής Pascher αναφέρει ένα παράδειγμα: «Σήμερα η χειρουργική δεν αποτελεί πλέον αποκλειστικά ανδρική υπόθεση. Αυτό όμως απαιτεί αλλαγή νοοτροπίας. Οι βασικές προκλήσεις είναι: Πώς αλλάζει έτσι η κουλτούρα ηγεσίας μας; Πώς επαναφέρουμε τους συναδέλφους μας στο τρέχον τεχνικό και χειρουργικό επίπεδο μετά την άδεια γονικής μέριμνας; Το τελευταίο το επιτυγχάνουμε, για παράδειγμα, με τον προσομοιωτή χειρουργείου. Και πώς διαχειριζόμαστε τον χρόνο εργασίας, ώστε όλοι οι συνεργάτες μας να μπορούν να συνδυάζουν την οικογένεια με την αιχμή της ιατρικής;» Και εδώ, πολλά μικρά δομικά στοιχεία συνθέτουν ένα αποτελεσματικό, καλά λειτουργικό σύνολο. Και πάντα πέρα από τα όρια των ειδικοτήτων, διεπιστημονικά, από κοινού – και με επιτυχία.
Κύριε Καθηγητά Pascher, σας ευχαριστούμε θερμά για την ενημερωτική συζήτηση.
Μπορείτε να επικοινωνήσετε απευθείας με τον ειδικό μας μέσω της σελίδας του προφίλ του στον Leading Medicine Guide.
