Wymiana protezy kolana – Eksperci medyczni

W większości przypadków przyczyną zakażenia protezy są bakterie Gram-dodatnie (Staphylococcus aureus i epidermidis). Jednak w rzadkich przypadkach zakażenie protezy mogą wywołać również bakterie Gram-ujemne (E. coli i Pseudomonas aeruginosa).

Zwiększone ryzyko wystąpienia infekcji dotyczy przede wszystkim pacjentów z:

• cukrzycą
• reumatoidalnym zapaleniem stawów
• łuszczycą
• otyłością lub
• przebyte operacje biodra po tej samej stronie

Zakażenie protezy kontroluje się na podstawie określonych parametrów zapalnych we krwi.

Obejmują one wyniki badań laboratoryjnych dotyczące:

• leukocytów
• białko C-reaktywne oraz
• opadania krwi

Jeśli pacjenci cierpią już dodatkowo na ogólnoustrojową chorobę zapalną, lekarz musi ocenić parametry zapalne we krwi.

Dalsza diagnostyka odbywa się w formie:

• rozszerzonej diagnostyki obrazowej (RTG, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny lub scyntygrafia) oraz
• punkcji stawu lub
• biopsji

Następnie przeprowadza się badanie mikrobiologiczne.

Strategia terapeutyczna przy wymianie protezy kolana zależy od:

• rodzaju
• czas trwania oraz
• stopniem zaawansowania zakażenia protezy oraz
• budowy ciała pacjenta

Możliwe metody leczenia to:

• Płukanie stawu z wymianą głowy i wkładki (w przypadku wczesnej infekcji do 2 tygodni)
• jednostronna wymiana protezy (w przypadku zakażeń jednostronnych o prostym spektrum drobnoustrojów i dobrym podłożu kostnym),
• lub wymiana obustronna (tymczasowe wprowadzenie zastępczej protezy zawierającej antybiotyk z cementu kostnego).

Niezależnie od metody implantacji (cementowana/bezcementowa) wymiana protezy kolana w przypadku aseptycznego obluzowania protezy odbywa się zazwyczaj jednostronnie.

Niestabilność z bólem, występująca już od czasu operacji, wynika najczęściej z niewystarczającego wyważenia tkanek miękkich. W wielu przypadkach towarzyszy jej nieprawidłowa rotacja protezy kolana.

Jeśli ból wynika z niestabilności stawu kolanowego, na początku może pomóc leczenie zachowawcze. 

Obejmuje ona:

• fizjoterapię
• fonoforezę oraz
• infiltracje

U wielu pacjentów z bólem i niewielką niestabilnością pomocna jest terapia zachowawcza.

W przypadku pacjentów, u których dolegliwości nie ustępują, zazwyczaj konieczna jest interwencja chirurgiczna. Celem operacji jest przywrócenie równowagi tkanek miękkich.

Można to osiągnąć za pomocą różnych technik uwolnienia lub poprzez zastosowanie systemów protez. Mogą one przejąć funkcję więzadeł bocznych częściowo (częściowo sprzężone) lub całkowicie (sprzężone).

Złamania okołoprotezowe mogą wynikać z następujących czynników:

• zewnętrzne oddziaływanie sił
• w przypadku aseptycznego obluzowania, ale także
• bezpośrednio podczas operacji

Celem jest tutaj przywrócenie anatomicznych proporcji i ciągłości kości. 

Częściowo jest to możliwe przy zachowaniu protezy dzięki zabiegom osteosyntezy (płytka stabilna kątowo, gwoździe śródszpikowe).

W większości przypadków konieczna jest jednak wymiana protezy kolana na system z blokadą (z blokadą). Musi on pomostować złamanie i umożliwić przenoszenie sił dystalnie (piszczelowo) lub proksymalnie (udowo) od szczeliny złamania.

Wykorzystanie istniejących dostępów i odtworzenie poszczególnych warstw są również kluczowymi czynnikami podczas wymiany protezy kolana.

Po usunięciu elementów protezy najczęściej stwierdza się rozległe ubytki kostne w okolicy piszczeli i kości udowej.

Można je podzielić na:

• nieobwodowe (małe i średnie) oraz
• obwodowe (duże)

Dlatego w przypadku większości protez rewizyjnych możliwe jest zamontowanie dodatkowych bloków augmentacyjnych w zależności od rodzaju ubytku.

Większe ubytki lekarze mogą również wypełnić allogenicznymi przeszczepami kostnymi. Ze względu na większe ubytki kostne z brakiem możliwości zakotwiczenia protezy można zastosować protezę trzpieniową (na trzpieniu). 

W przypadku wyraźnych ubytków z ogromną utratą tkanki w dystalnej części kości udowej lub proksymalnej części kości piszczelowej stosuje się również protezy nowotworowe. Zastępują one protezowo brakujące fragmenty kości.

Podczas rekonstrukcji stawu kolanowego za pomocą protezy rewizyjnej lekarze powinni zwrócić uwagę na następujące kwestie:

• Przywrócenie pierwotnej linii stawowej
• Zrównoważony stosunek między szczeliną zgięcia a wyprostu
• Unikanie nieprawidłowych rotacji kości udowej i piszczelowej
• Równowaga tkanek miękkich/wyrównanie