Łokieć tenisisty to stan zapalny mięśnia łokcia lub przedramienia. Dotyczy to przyczepu mięśnia prostownika promieniowego nadgarstka (mięśnia przedramienia) do nadkłykcia bocznego kości ramiennej (zewnętrznej części kości ramiennej).
W przypadku łokcia tenisisty pojawia się ból w okolicy zewnętrznej części łokcia, który może promieniować do ramienia i przedramienia. Przyczyną łokcia tenisisty są powtarzające się urazy lub przeciążenia.
Obszar mięśni dotknięty zespołem łokcia tenisisty © Andrea Danti | AdobeStock
Łokieć tenisisty należy do najczęstszych schorzeń w okolicy zewnętrznej części łokcia. Szacuje się, że około co dziesiąty dorosły w ciągu swojego życia doświadcza dolegliwości związanych z tym schorzeniem spowodowanym przeciążeniem. Szczególnie narażone są osoby w wieku od 35 do 55 lat, przy czym mężczyźni chorują nieco częściej niż kobiety.
Dolegliwości związane z łokciem tenisisty występują nie tylko u sportowców uprawiających takie dyscypliny jak tenis, ale równie często u osób wykonujących prace ręczne lub narażonych w codziennym życiu na duże obciążenie przedramienia i ramienia – na przykład poprzez powtarzające się podnoszenie, wkręcanie śrub lub pracę przy komputerze.
Niektórzy pacjenci zgłaszają, że dolegliwości mogą utrzymywać się przez miesiące, jeśli nie zostanie zastosowane ukierunkowane leczenie. Łokieć tenisisty należy wcześnie rozpoznać i leczyć, aby zapobiec przewlekłej postaci choroby.
Objawy łokcia tenisisty objawiają się typowym bólem po zewnętrznej lub wewnętrznej stronie łokcia, który nasila się zwłaszcza przy obciążeniu i może promieniować na całe ramię. Nawet proste czynności, takie jak trzymanie filiżanki, mogą wywoływać silne dolegliwości.
Często osobom dotkniętym tą dolegliwością trudno jest w pełni wykorzystać ruchomość ramienia. Ból pojawia się zwłaszcza podczas mocnego ściskania lub obracania nadgarstka i może promieniować do mięśni przedramienia.
Podczas badania fizykalnego lekarz sprawdza, które ruchy nasilają ból. Stosuje się tu również testy manualne.
Nieleczona dolegliwość w łokciu może stać się przewlekła. Oprócz klasycznych terapii, w niektórych przypadkach stosuje się również specjalne procedury, takie jak zastrzyki z botoksu, gdy sprawdzone środki nie są wystarczające.
W celu wykluczenia innych schorzeń zaleca się również wykonanie badania rentgenowskiego lub rezonansu magnetycznego. Podobne dolegliwości powodują również
- zapalenie błony maziowej stawu łokciowego,
- blokada głowy kości promieniowej,
- luźny fragment kostny w stawie,
- plika maziowa,
- zespół supinatora lub
- zespół łokciowy.
Należy je wykluczyć w trakcie diagnozy. Mogą również występować zmiany w odcinku szyjnym kręgosłupa z zwyrodnieniami piątego i szóstego kręgu szyjnego. Lekarz przeprowadzający badanie powinien również wziąć to pod uwagę.
Leczenie łokcia tenisisty dzieli się na leczenie zachowawcze i chirurgiczne. Na początku dolegliwości stosuje się terapię tradycyjną. Jej celem jest zmniejszenie reakcji zapalnej w miejscu przyczepu ścięgna danego mięśnia oraz złagodzenie bólu. W tym celu zaleca się połączenie następujących metod:
- Odpoczynek
- Rozciąganie mięśni prostowników
- Ultradźwięki
- Jonoforeza i elektroterapia
- Pocieranie poprzeczne przyczepu ścięgna
- Ucisk za pomocą bandaży (bandaże na zapalenie nadkłykcia)
- Zastrzyki miejscowe, np. z kortyzonem
- Ogólne środki, takie jak modyfikacja rakiety tenisowej
Leczenie chirurgiczne jest konieczne, jeśli po tradycyjnej terapii dolegliwości nadal występują. Najpopularniejszą metodą operacyjną jest technika Hohmanna. Polega ona na wykonaniu nacięcia ścięgna mięśnia prostownika promieniowego nadgarstka krótkiego (musculus extensor carpi radialis brevis) wraz z denerwacją według Wilhelma.
Opieka pooperacyjna po zabiegu operacyjnym łokcia tenisisty (epikondylitis humeri radialis) obejmuje więcej niż tylko regularną kontrolę rany. Bezpośrednio po operacji przeprowadzane są wizyty kontrolne u lekarza oraz badanie fizykalne w celu sprawdzenia przebiegu gojenia i ruchomości.
Ważnym elementem rehabilitacji jest ukierunkowana fizjoterapia, której celem jest wzmocnienie mięśni przedramienia i nadgarstka, a także uniknięcie w przyszłości przeciążenia wywołującego ból. Dodatkowo można stosować bandaże lub ortezy w celu odciążenia.
Ponadto w rehabilitacji często stosuje się tradycyjne metody, takie jak elektroterapia, zastrzyki przeciwbólowe lub terapia manualna. Celem jest przywrócenie ruchomości łokcia, zmniejszenie bólu oraz długoterminowe zapobieganie przeciążeniom podczas pracy lub gry w tenisa.
W zależności od stopnia nasilenia dolegliwości i rodzaju zabiegu faza rehabilitacji może trwać kilka miesięcy. W niektórych przypadkach całkowite przywrócenie sprawności trwa ponad pół roku.
Tradycyjne leczenie wykazuje skuteczność na poziomie 90 procent i dlatego jest terapią z wyboru. W związku z tym leczenie chirurgiczne jest wskazane tylko w rzadkich przypadkach.
Czym jest łokieć tenisisty?
Łokieć tenisisty to zapalenie nadkłykcia promieniowego ramienia po zewnętrznej stronie łokcia. Choroba ta wynika zazwyczaj z przeciążenia ścięgna, mięśni i tkanek przedramienia. Typowym objawem łokcia tenisisty jest ból w zewnętrznej części łokcia.
Jakie objawy występują w przypadku łokcia tenisisty?
Do typowych objawów łokcia tenisisty należą bóle w łokciu, dolegliwości przy obciążeniu oraz ograniczona ruchomość. Ból związany z łokciem tenisisty może promieniować do nadgarstka lub przedramienia. Bóle w łokciu pojawiają się często podczas chwytania lub podnoszenia przedmiotów.
Jak przebiega diagnoza łokcia tenisisty?
Diagnoza łokcia tenisisty jest zazwyczaj stawiana na podstawie badania fizykalnego łokcia. Lekarze sprawdzają ból w okolicy łokcia, wytrzymałość i ruchomość. W niektórych przypadkach dodatkowo wykonuje się rezonans magnetyczny, aby wykluczyć inne schorzenia.
Jak wygląda leczenie łokcia tenisisty?
Leczenie łokcia tenisisty obejmuje fizjoterapię, terapię manualną, bandażowanie oraz ćwiczenia rozciągające. Celem terapii jest złagodzenie bólu i zmniejszenie obciążenia mięśni. W przypadku przewlekłego łokcia tenisisty może być konieczne dalsze leczenie.
Jak można zapobiegać łokciu tenisisty?
Aby zapobiec łokciu tenisisty, należy unikać ruchów obciążających jedną stronę ciała i robić regularne przerwy. Rozciąganie, wzmacnianie mięśni przedramienia oraz ergonomiczne sekwencje ruchów pomagają zapobiegać typowym objawom. Szczególnie ważne jest wczesne rozpoznanie przeciążenia i zmniejszenie obciążenia.
