Rekonstrukcja cewki moczowej (plastyka cewki moczowej) to zabieg chirurgiczny stosowany w przypadku zwężenia cewki moczowej (striktury). Zabieg ten jest wskazany w przypadku nawracających i długich zwężeń. Pierwsze i krótkie zwężenia cewki moczowej lekarze leczą poprzez nacięcie cewki moczowej. Istnieje jednak wysokie ryzyko nawrotu, dlatego w przypadku powtórnego wystąpienia zwężenia bardziej wskazana jest rekonstrukcja cewki moczowej.
Przed rekonstrukcją cewki moczowej przeprowadza się szczegółową diagnostykę lokalizacji, wielkości i przyczyny zwężenia. Lekarz wykorzystuje zdjęcia rentgenowskie do określenia lokalizacji i wielkości zwężenia. W niektórych przypadkach pomocne jest dodatkowo wykonanie endoskopii cewki moczowej w celu ustalenia odpowiedniej metody rekonstrukcji. Zwężenie cewki moczowej występuje najczęściej u mężczyzn, ponieważ mają oni znacznie dłuższą cewkę moczową niż kobiety.
U mężczyzn cewka moczowa (Urethra masculina) ma około 20 do 25 centymetrów długości @ PIC4U /AdobeStock
Przyczyny zwężenia cewki moczowej, które wymagają jej rekonstrukcji, są różne:
Nie zawsze lekarz jest w stanie ustalić przyczynę zwężenia cewki moczowej.
W przypadku nieleczonego zwężenia cewki moczowej z czasem pojawia się ryzyko zaburzeń opróżniania pęcherza. Część moczu pozostaje w pęcherzu, co prowadzi do nawracających infekcji dróg moczowych.
Jakość życia pacjentów z zwężeniem cewki moczowej jest często ograniczona. Rekonstrukcja cewki moczowej jest metodą, która charakteryzuje się wysokim wskaźnikiem skuteczności sięgającym nawet 90 procent.
Wielu pacjentów przed podjęciem decyzji o rekonstrukcji przeszło już zabieg rozcięcia cewki moczowej (urethrotomia). Ta prosta metoda endoskopowa (wykonywana za pomocą endoskopu) często traci jednak swoją skuteczność już po kilku miesiącach. Lekarz usuwa zwężenie poprzez rozcięcie za pomocą lasera lub skalpela. Istnieje wysokie prawdopodobieństwo nawrotu.
Specjalistą w zakresie tego zabiegu jest lekarz urolog ze specjalizacją w chirurgii urologicznej. Podczas rekonstrukcji cewki moczowej lekarz prowadzący ma do dyspozycji różne możliwości w zakresie technik operacyjnych.
W przypadku otwartej rekonstrukcji cewki moczowej nacisk kładzie się na chirurgiczne odsłonięcie cewki moczowej i związane z tym usunięcie zwężenia. Wybór metody zależy od indywidualnych wyników badań (długość zwężenia, położenie).
- Zespolenie typu „koniec do końca” (połączenie)
W tej metodzie lekarz wycina zwężenie z cewki moczowej. W ten sposób powstają dwa końce (koniec do końca), które łączy ze sobą za pomocą szwu (zespolenie). Technika ta jest odpowiednia w przypadku rozległych urazów cewki moczowej po wypadku.
- Przesadzanie tkanki za pomocą przeszczepu błony śluzowej
W tym przypadku lekarz również najpierw chirurgicznie usuwa zwężenie cewki moczowej. Następująca po tym rekonstrukcja odbywa się za pomocą przeszczepu własnego (urethroplastyka), na przykład z błony śluzowej jamy ustnej. Potrzebna błona śluzowa pochodzi z wewnętrznej strony policzka lub wewnętrznej strony wargi dolnej lub górnej.
Metoda ta jest szczególnie odpowiednia w przypadku długich zwężeń cewki moczowej. Sam zabieg trwa średnio od 90 do 120 minut. Podczas zabiegu anestezjolog nadzoruje znieczulenie ogólne. Po operacji pacjent pozostaje w szpitalu przez około pięć do siedmiu dni.
W pierwszych dniach po operacji cewnik w pęcherzu moczowym zapewnia gojenie się obszaru operowanego. Po usunięciu cewnika pacjent zostaje wypisany ze szpitala. Zazwyczaj przez kilka dni nosi się cewnik brzuszny, który lekarz usuwa podczas wizyty kontrolnej. W regularnych odstępach czasu odbywają się badania kontrolne. Podczas nich lekarz sprawdza skuteczność zabiegu. Ważnymi kryteriami są siła strumienia moczu oraz prawidłowe opróżnianie pęcherza.
Każdy zabieg chirurgiczny wiąże się z ogólnym, rzadkim ryzykiem, o którym lekarz poinformuje pacjenta szczegółowo podczas rozmowy wyjaśniającej. Ogólnie rzecz biorąc, możliwe są krwawienia pooperacyjne lub stany zapalne w okolicy rany, które można bardzo dobrze leczyć. W okolicy jamy ustnej mogą wystąpić przejściowe bóle lub niewielkie uczucie drętwienia. W rzadkich przypadkach możliwe jest powstanie blizny.
W przypadku rekonstrukcji cewki moczowej najważniejsze jest doświadczenie chirurga. Długoterminowość i zakres sukcesu zależą od kompetencji specjalisty. Długoterminowe rokowania po rekonstrukcji są bardzo pozytywne.
Nieleczone zwężenia cewki moczowej powodują zastój moczu. W idealnym przypadku lekarz szybko rozpoznaje zwężenie i je leczy. W przypadku nacięcia cewki moczowej jako metody leczenia często dochodzi do nawrotu. Natomiast rekonstrukcja cewki moczowej jest pomocną procedurą o bardzo dobrych perspektywach powodzenia, które są przekonujące również w perspektywie długoterminowej.