Nie każde zerwanie więzadła jest takie samo. Jeśli zerwało się tylko jedno więzadło, stabilność kostki niekoniecznie musi na tym ucierpieć. W przypadku zerwania kilku więzadeł stabilność kostki nie jest już zapewniona. Ponadto rozróżnia się więzadła całkowicie zerwane od tych, które są jedynie naderwane.
Dla terapii istotne jest również to, jakie dolegliwości odczuwa pacjent i w jakim stopniu ograniczają one jego funkcjonowanie.
Kilka więzadeł zapewnia stabilność stawu skokowego © bilderzwerg / Fotolia
Typowymi objawami zerwania więzadeł są ból, obrzęk i uczucie niestabilności w stawie skokowym. W przeciwieństwie do kości, więzadeł i ścięgien nie widać na zdjęciu rentgenowskim. Mimo to w ramach ogólnej diagnostyki zazwyczaj wykonuje się zdjęcie rentgenowskie. Pozwala to wykluczyć urazy kości.
Ponadto zdjęcia rentgenowskie mogą również dostarczyć wskazówek dotyczących innych urazów aparatu więzadłowego. Jeśli na przykład odległość między kością piszczelową a kością strzałkową jest zbyt duża, wskazuje to na zerwanie więzadła syndesmo (więzadło łączące kość piszczelową i strzałkową) lub urazy kości skokowej.
Diagnoza obejmuje również
O wyborze odpowiedniej terapii decyduje stopień uszkodzenia. Po urazie spowodowanym skręceniem najpierw stosuje się klasyczne środki. Mówi się o tzw.
metodzie PECH:
- P: odpoczynek,
- E: lód,
- C: ucisk (opatrunek uciskowy)
- H: uniesienie.
Dzięki tym środkom można zmniejszyć obrzęk i silny ból.
Obecnie w przypadku zerwania więzadeł operacja zazwyczaj nie jest już konieczna. W większości przypadków wystarcza leczenie zachowawcze.
Jeśli jednak uszkodzeniu uległy elementy kostne, konieczna może być terapia operacyjna. W przypadku urazu więzadła skokowo-strzałkowego operacja jest często nieunikniona, zwłaszcza u sportowców wyczynowych.
W przypadku leczenia zachowawczego staw jest unieruchamiany na kilka dni, aż obrzęk w znacznym stopniu ustąpi. Aby uniknąć ponownego, natychmiastowego skręcenia, lekarze często przepisują specjalną szynę z tworzywa sztucznego, która stabilizuje stopę. Ulgę mogą również przynieść zabiegi takie jak jonoforeza lub ultradźwięki.
Dodatkowo sensowne może być tymczasowe leczenie farmakologiczne w celu złagodzenia dolegliwości.
W przypadku sportowców równolegle stosuje się fizjoterapię, która obejmuje trening siłowy, wytrzymałościowy i koordynacyjny.
W normalnych przypadkach zerwanie więzadeł w stawie skokowym goi się bez żadnych następstw. Jeśli jednak pacjent zbyt wcześnie powróci do obciążania stawu, ustąpienie bólu i obrzęku może potrwać znacznie dłużej.
Oczywiście może się również zdarzyć, że więzadła zrosną się zbyt luźno. Mówi się wtedy o niestabilności mechanicznej stawu skokowego. Jeśli naciągnięcie nie zagoi się całkowicie, może pozostać przewlekła niestabilność stawu skokowego.
Zaczerwienienie i obrzęk to oznaki zerwania więzadeł © Leop / Fotolia
Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na to pytanie. W zależności od stopnia ciężkości urazu zerwanie więzadeł goi się zazwyczaj w ciągu
czterech do sześciu tygodni. Zależy to jednak również od tego, jaka terapia jest konieczna.
Po operacji rehabilitacja trwa zazwyczaj dłużej niż po leczeniu zachowawczym. Ważne jest również zachowanie pacjenta. Czy przestrzega zaleceń lekarza? Jak dobrze współpracuje podczas rehabilitacji? Zachowanie pacjenta odgrywa dużą rolę w terapii. Celem jest całkowite przywrócenie ruchomości stawu skokowego. Orteza i pomoce do chodzenia wspierają staw skokowy, stabilizując go i odciążając w fazie gojenia.
Nie ma stuprocentowej pewności. Jest to jedna z najczęstszych kontuzji sportowych, a uraz spowodowany skręceniem może wystąpić zawsze i wszędzie. Niemniej jednak pacjent może zminimalizować to ryzyko. Ryzyko zależy również od uprawianej dyscypliny
sportowej – zwłaszcza sporty wymagające szybkich zmian kierunku zwiększają ryzyko.
Pomocne są na przykład specjalne ćwiczenia koordynacyjne. Mówi się o „treningu proprioceptywnym”. Balansowanie na jednej nodze lub używanie desek i poduszek równoważnych może poprawić współdziałanie między
.
Ortopedzi oraz specjaliści medycyny sportowej z odpowiednim wykształceniem i doświadczeniem są pierwszymi osobami, do których należy się zwrócić w przypadku zerwania więzadła w stawie skokowym. Znają oni mechanikę ruchową ciała. Jeśli konieczna będzie operacja, zazwyczaj zaangażowany jest również chirurg.
Również w okresie rekonwalescencji ważna jest opieka specjalisty. Dobra praktyka fizjoterapeutyczna może pomóc poszkodowanemu szybciej stanąć na nogi.
1. Jak dochodzi do zerwania więzadeł w stawie skokowym?
Do zerwania więzadeł dochodzi zazwyczaj w wyniku nagłego skręcenia stopy. Wówczas więzadła ulegają nadmiernemu rozciągnięciu lub częściowemu lub całkowitemu zerwaniu. Często dotyczy to więzadeł zewnętrznych, rzadziej więzadła skokowo-strzałkowego lub więzadła wewnętrznego. Przyczyną jest często uraz spowodowany skręceniem podczas uprawiania sportu lub na nierównym podłożu.
2. Jak diagnozuje się zerwanie więzadeł w stawie skokowym?
W celu postawienia diagnozy najpierw wykonuje się zdjęcia rentgenowskie, aby wykluczyć urazy kości. Dodatkowo można zastosować rezonans magnetyczny, tomografię komputerową lub badanie ultrasonograficzne, aby dokładniej ocenić stan więzadeł i ścięgien. Badanie kliniczne dostarcza informacji na temat obrzęku, bólu i niestabilności.
3. Jak leczy się zerwanie więzadeł i jak długo trwa gojenie?
W zależności od ciężkości urazu zazwyczaj wystarcza leczenie zachowawcze polegające na unieruchomieniu, stosowaniu ortezy i fizjoterapii. Tylko w przypadku ciężkich lub urazów kości konieczne jest leczenie operacyjne. Zazwyczaj zerwanie więzadła goi się w ciągu 4 do 6 tygodni, w przypadku operacji powrót do zdrowia trwa dłużej.
4. Czy można zapobiec zerwaniu więzadła w stawie skokowym?Całkowite zapobieganie nie jest możliwe, ponieważ uraz spowodowany skręceniem może wystąpić w każdej chwili. Niemniej jednak ryzyko można zmniejszyć poprzez regularne ćwiczenia równowagi i koordynacji. Również uprawiany sport odgrywa rolę – szczególnie dyscypliny wymagające szybkich zmian kierunku zwiększają ryzyko.
