TAVI to skrót od „Transcatheter Aortic Valve Implantation”, co oznacza przezcewnikową implantację zastawki aortalnej. Jest to zabieg chirurgiczny, podczas którego lekarze zastępują uszkodzoną zastawkę serca protezą.
W tym artykule znajdziesz przydatne informacje na temat przebiegu operacji, a także możliwych zagrożeń i powikłań. Znajdziesz tu również specjalistów wykonujących zabieg TAVI.
Zwężenie zastawki aortalnej jest najczęstszą wadą zastawkową serca. W przypadku tej stenozy zastawki aortalnej dochodzi do zwężenia zastawki między lewą komorą serca a aortą (główną tętnicą). W związku z tym nie może się ona już wystarczająco otworzyć.
Dlatego serce może wytworzyć siłę potrzebną do pompowania krwi do organizmu tylko przy dużym wysiłku. Ściana lewej komory serca pogrubia się, a w konsekwencji traci swoją wydajność.
Osoby dotknięte tą chorobą odczuwają:
Jeśli choroba jest w zaawansowanym stadium, może prowadzić do nagłego zgonu z przyczyn sercowych. Jedynym sposobem leczenia zwężenia zastawki aortalnej jest wymiana zwężonej zastawki serca.
Choroby tej nie da się leczyć farmakologicznie. Jeszcze kilka lat temu taki zabieg był możliwy tylko w znieczuleniu ogólnym i na otwartym sercu. Funkcję serca przejmowała wtedy maszyna sercowo-płucna.
W procedurze TAVI chirurg wprowadza nową zastawkę serca za pomocą cewnika. Wprowadza go przez niewielkie nacięcie w pachwinie.
Początkowo technika TAVI była stosowana wyłącznie u pacjentów, dla których operacja na otwartym sercu była zbyt ryzykowna.
Najnowsze dane pokazują, że z metody TAVI mogą skorzystać również osoby o niższym ryzyku operacyjnym: pacjenci poddani zabiegowi TAVI szybciej wracają do zdrowia i rzadziej doświadczają powikłań. Dlatego obecnie centra kardiologiczne stosują głównie metodę TAVI.
Porównanie zdrowej, zwapniałej i mechanicznej zastawki aortalnej @ Dee-sign /AdobeStock
Podczas cewnikowej implantacji zastawki aortalnej zespół operacyjny wprowadza cienką, giętką rurkę, tzw. cewnik, do tętnicy udowej. W tym celu chirurg wykonuje niewielkie nacięcie w pachwinie.
Na końcu cewnika znajduje się proteza zastawki serca, złożona w niewielki pakiet. Dzięki temu mieści się ona w tętnicy. Z tego powodu w procedurze TAVI można stosować wyłącznie protezy biologiczne. Mechanicznej zastawki serca wykonanej z metalu lub tworzywa sztucznego nie da się złożyć do tak niewielkich rozmiarów.
Lekarz przesuwa teraz złożoną zastawkę serca przez tętnicę aż do serca. Może ją przesunąć do właściwej pozycji i powoli rozłożyć. Jeśli pozycja i rozmiar są odpowiednie, odłącza protezę od cewnika. Następnie wyciąga rurkę z pachwiny.
W przeciwieństwie do operacji na otwartym sercu, technika TAVI nie wymaga znieczulenia ogólnego. Podczas zabiegu pacjent otrzymuje jedynie znieczulenie miejscowe.
Przebieg zabiegu TAVI (przezcewnikowa implantacja zastawki aortalnej) @ Pepermpron /AdobeStock
W przeciwieństwie do konwencjonalnej operacji na otwartym sercu, TAVI jest techniką mało inwazyjną. Pacjenci zazwyczaj dość szybko wracają do zdrowia i wkrótce po zabiegu są już mobilni. Większość pacjentów wymaga hospitalizacji tylko przez około 5 dni. Długość okresu rehabilitacji po zabiegu oraz to, czy w tym czasie konieczne są szczególne środki ostrożności, zależy od indywidualnych uwarunkowań. Najlepiej omówić to z lekarzem prowadzącym.
Aby po operacji nie powstały skrzepy krwi, wielu lekarzy przepisuje leki przeciwzakrzepowe. Niektórzy pacjenci przyjmują takie preparaty (na przykład ASA) przez całe życie po zabiegu.
Po wszczepieniu sztucznej zastawki serca zaleca się również regularne badania kontrolne. Wytyczne kardiologiczne zalecają badania kontrolne po trzech, sześciu, a następnie co dwunastu miesiącach. Podczas tych badań kardiolog sprawdza, w jakim stopniu proteza spełnia swoją funkcję. W tym celu zazwyczaj wykonuje EKG i badanie ultrasonograficzne serca.
Podobnie jak w przypadku wszystkich zabiegów medycznych, również zabieg TAVI wiąże się z pewnym ryzykiem. Oprócz stanów zapalnych lub zaburzeń gojenia się rany w miejscu wkłucia w pachwinie, największym ryzykiem jest uszkodzenie naczynia krwionośnego.
Może do tego dojść w wyniku wprowadzenia cewnika, jeśli podczas wprowadzania przebije on tętnicę. Inne ryzyko wiąże się z możliwą nieszczelnością zastawki po zabiegu.
W przeciwieństwie do mechanicznych zastawek serca, protezy biologiczne mają ograniczoną trwałość. Dlatego mniej więcej co 15 lat konieczna jest nowa zastawka serca.
Nie ma to miejsca w przypadku mechanicznej zastawki serca po operacji zachowawczej. Może ona pozostać w sercu przez całe życie. Jednak w przypadku mechanicznej zastawki serca konieczne jest dożywotnie przyjmowanie leków rozrzedzających krew (takich jak Marcumar).
Ponieważ wiąże się to z pewnymi możliwymi powikłaniami, pomimo ograniczonej trwałości, trend zmierza w kierunku zastawek biologicznych.
