Ból w okolicy wszczepionego sztucznego stawu (endoprotezy) może być objawem zakażenia protezy. Brak leczenia lub zbyt późne jego rozpoczęcie może mieć poważne konsekwencje. Najlepiej jak najszybciej omówić tę kwestię ze swoim lekarzem.
Tutaj znajdą Państwo dodatkowe informacje oraz listę wybranych specjalistów i ośrodków zajmujących się infekcjami protez. Infekcje te występują zarówno w przypadku zabiegów okołooperacyjnych, jak i jako infekcje wczesne i wymagają precyzyjnej diagnostyki.
Zakażenie protezy zalicza się do poważnych powikłań po wymianie stawu. Może przebiegać zarówno ostro, jak i przewlekle i często powstaje w związku z okolooperacyjnymi lub śródoperacyjnymi zabiegami. W diagnostyce stosuje się badania mikrobiologiczne oraz procedury obrazowe. Podstawą leczenia jest terapia antybiotykowa oraz w wielu przypadkach dwuetapowa wymiana protezy. Podwyższone ryzyko występuje u pacjentów z cukrzycą lub osłabionym układem odpornościowym.
Technika wszczepiania sztucznych stawów (endoprotez) ulegała w ostatnich dziesięcioleciach ciągłemu udoskonaleniu. Wszczepianie sztucznych stawów, na przykład
należy obecnie do zabiegów rutynowych, zwłaszcza w wyspecjalizowanych klinikach. Gwałtowny wzrost liczby operacji wymiany stawów w ostatnich latach wynika z udoskonalenia technik. Jednak również ogólne starzenie się społeczeństwa oraz chęć zachowania sprawności ruchowej do późnej starości prowadzą do coraz większej liczby implantacji endoprotez.
Pomimo nowoczesnej technologii w obszarze endoprotez mogą pojawić się stany zapalne. Taka infekcja dotkniętych kości i stawów, w tym otaczających tkanek, nadal stanowi wyzwanie. W zależności od przebiegu może to być infekcja ostra lub przewlekła infekcja okołoprotezowa, które objawiają się klinicznie w różny sposób.
Do zakażenia protezy dochodzi zazwyczaj podczas operacji lub w trakcie procesu gojenia się rany. W zależności od lokalizacji częstość występowania zakażeń waha się od 0,5 do 2 procent.
Zakażenie protezy wiąże się dla osób dotkniętych tą chorobą ze znacznym obniżeniem jakości życia. Wymaga długich, kosztownych pobytów w szpitalu i różnych metod leczenia.
Dla ostrej infekcji protezy charakterystyczne jest wyraźne złe samopoczucie. Pacjenci czują się zmęczeni i wyczerpani, mają gorączkę i dreszcze. W okolicy protezy pojawiają się
We krwi można stwierdzić różne objawy zapalne. W celu oceny stanu zdrowia stosuje się zazwyczaj parametry laboratoryjne, takie jak CRP, oraz badania obrazowe, takie jak rentgen, aby wykryć ewentualną infekcję. Lekarze nazywają to sepsą (znaną również jako zatrucie krwi): jest to poważna infekcja ogólnoustrojowa całego organizmu.
Powolny przebieg jest jedną z najważniejszych cech charakterystycznych przewlekłej infekcji protezy. Często objawia się ona odpowiednimi symptomami dopiero z czasem, co utrudnia wczesne rozpoznanie. Ból w dotkniętym stawie oraz postępujące obluzowanie protezy są najważniejszymi wskazówkami.
Pomimo nowoczesnych metod implantacji, jak na przykład endoproteza stawu biodrowego, infekcje protez mogą występować również dzisiaj © oceandigital | AdobeStock
Za infekcję podczas operacji lub w fazie gojenia rany odpowiedzialne są najczęściej bakterie. Często są one wywoływane przez znane patogeny, takie jak gronkowce, które można wykryć w ramach badań mikrobiologicznych. Z powodu braku higieny lub braku innych niezbędnych środków ochronnych i zapobiegawczych mogą one przedostać się do obszaru rany.
Alternatywnie może dojść do rozprzestrzenienia się bakterii z ognisk zapalnych w innych częściach ciała poprzez krwiobieg. Jako czynniki wywołujące można tu wymienić na przykład
Aby dokładnie sklasyfikować daną infekcję protezy, lekarze opierają się na trzech kategoriach. Zaklasyfikowanie infekcji protezy do jednej z kategorii zależy od momentu jej wystąpienia.
Jeśli występuje u Państwa jeden lub więcej z opisanych powyżej objawów, należy skonsultować się z lekarzem. W przypadku zakażenia protezy tylko szybkie leczenie może zapobiec pogorszeniu się stanu zdrowia z potencjalnie poważnymi konsekwencjami.
Podczas wstępnej rozmowy, zwanej w żargonie medycznym wywiadem, lekarz zada Ci pytania dotyczące dolegliwości, historii chorób i innych kwestii. Wywiad służy wstępnej klasyfikacji obecnej choroby. W dalszym przebiegu następuje rozpoznanie infekcji za pomocą pobrania próbek śródoperacyjnych i późniejszej analizy mikrobiologicznej, aby umożliwić ukierunkowane leczenie.
Następnie przeprowadza się badanie fizykalne i radiologiczne. Ważne wyniki dostarcza również
Aby jak najdokładniej określić potencjalne czynniki wywołujące, lekarz często bada również otoczenie, czyli
Jeśli również tutaj widoczne są objawy zapalne, prawdopodobny jest bezpośredni związek z infekcją protezy.
Pierwszym punktem kontaktowym w przypadku dolegliwości związanych z protezą jest lekarz rodzinny lub lekarz odpowiedzialny za protezę stawu. Ogólnie rzecz biorąc, specjalistami w tej dziedzinie są lekarze
dobrze znają ten obraz kliniczny. W razie wątpliwości skierują pacjenta do doświadczonych lekarzy o odpowiedniej specjalizacji.
W centrum działań terapeutycznych znajduje się zabieg chirurgiczny, którego celem jest wymiana protezy. Oznacza to, że zainfekowaną protezę należy usunąć i wszczepić nową.
Drugim elementem obiecującego leczenia zakażeń protez jest długotrwała terapia antybiotykowa. Leczenie to obejmuje celowe podawanie antybiotyków, a czas trwania terapii ustala się indywidualnie. Oprócz leczenia farmakologicznego często konieczna jest również uzupełniająca terapia chirurgiczna.
Tak zwana metoda dwufazowa zasadniczo zapewnia lepsze wyniki. W pierwszym etapie usuwa się zakażoną protezę.
Następnie stosuje się sześciotygodniową terapię antybiotykową, której towarzyszy wzmocnienie stawów za pomocą przekładek nasączonych antybiotykami.
Dopiero potem wszczepia się nową protezę. Zakończeniem tego postępowania jest dalsze leczenie antybiotykami przez okres sześciu tygodni.
Ryzyko niekorzystnego przebiegu zakażenia protezy występuje przede wszystkim w przypadku zakażeń wywołanych przez gronkowce. U pacjentów z stabilną protezą w niektórych przypadkach wystarczające mogą być metody zachowawcze, o ile przeprowadza się ukierunkowaną kurację antybiotykową.
Również w przypadku septycznego obluzowania protezy szanse na powrót do zdrowia bez powikłań są raczej niewielkie. Wystarczy już minimalna infekcja. Leczenie odbywa się tutaj również, jak opisano powyżej, „w dwóch etapach” poprzez połączenie
W razie potrzeby konieczny jest również przeszczep kości, który wyrówna utratę tkanki kostnej spowodowaną obluzowaniem.
Podsumowując, należy stwierdzić, że infekcje protez występują wprawdzie rzadko, ale ze względu na ich potencjalnie poważne skutki należy je traktować bardzo poważnie.
Do najważniejszych środków zapobiegawczych należy
