Όταν το Κέντρο Κήλης της Μαϊνφράνκεν αναγνωρίστηκε το 2013 ως το δεύτερο μόλις νοσοκομείο στη Γερμανία που έλαβε τον τίτλο του Κέντρου Αριστείας για τη χειρουργική κήλης, οι ειδικοί του κλάδου ήταν σίγουροι: με αυτόν τον τίτλο βραβεύτηκε ένα νοσοκομειακό τμήμα για τις εξαιρετικές επιδόσεις του, το οποίο άξιζε απόλυτα αυτή την αναγνώριση. Το Κέντρο Κήλης στο Κίτσινγκεν της Φρανκονίας κατάφερε εν τω μεταξύ να ενισχύσει περαιτέρω αυτό το κύρος – κάτι για το οποίο φροντίζει, εκτός από μια ομάδα έμπειρων γιατρών και νοσηλευτικού προσωπικού, κυρίως ο διευθυντής του: ο Δρ. Volker Fackeldey. Η συντακτική ομάδα του Leading Medicine Guide μίλησε με τον ειδικό Δρ. Fackeldey για το ενδιαφέρον φαινόμενο της δημιουργίας κήλης.
Μοιάζει λίγο με ένα κουμπί πάνω στο δέρμα: η κήλη. Η ελληνική λέξη «έρνος», που σημαίνει «μπουμπούκι», περιγράφει καλά την εμφάνιση μιας κήλης – οι αρχαίοι Έλληνες το ήξεραν αυτό. Η λατινική προέλευση της λέξης είναι «hernia», η οποία περιγράφει καλύτερα την ιδιότητά της – αφού αυτό σημαίνει στα γερμανικά: «ρήξη».
Η κήλη είναι η έξοδος εντέρων από την κοιλιακή κοιλότητα. Αυτό ακούγεται πιο δραματικό από ό,τι είναι στην πραγματικότητα, καθώς το τμήμα που έχει βγει προς τα έξω απλώς αναστρέφεται και περιβάλλεται από στρώματα δέρματος και ιστών. Όποιος, για παράδειγμα, παρατηρήσει στην παραλία κάποιον με έναν ομφαλό ασυνήθιστου σχήματος, πιθανότατα έχει δει μια κοιλιακή κήλη. Υπάρχουν διάφοροι τύποι κήλης – κήλες του κοιλιακού τοιχώματος, βουβωνικές κήλες, κήλες ουλής, διαφραγματικές κήλες ή ακόμα και ομφαλικές κήλες.
Οι ομφαλικές κήλες συχνά επηρεάζουν τις γυναίκες μετά την εγκυμοσύνη, καθώς κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ασκείται συνεχής πίεση στον ομφαλό.
Πονάει πραγματικά μια κήλη;
«Οι κήλες δεν προκαλούν απαραίτητα ενοχλήσεις. Συχνά, στην αρχή είναι απλώς μαλακά οιδήματα, τα οποία σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί ο ίδιος ο πάσχων να τα σπρώξει εύκολα προς τα μέσα», εξηγεί ο χειρουργός σπλαχνικών οργάνων και ειδικός στις κήλες, Δρ. Volker Fackeldey. Η κήλη γίνεται συνήθως αισθητή όταν βήχουμε, ανεβαίνουμε σκάλες ή μεταφέρουμε βαριά αντικείμενα.
Πώς όμως δημιουργείται μια κήλη; «Οι κήλες είναι τελικά το ορατό αποτέλεσμα μιας σοβαρής αδυναμίας του συνδετικού ιστού. Υπάρχουν ευαίσθητα σημεία στο σώμα, στους άνδρες για παράδειγμα στην περιοχή της βουβωνικής χώρας, καθώς εκεί βρίσκεται ο σπερματικός πόρος, γι’ αυτό και οι άνδρες είναι πιο επιρρεπείς στην εμφάνιση βουβωνικής κήλης από τις γυναίκες», εξηγεί ο Δρ. Fackeldey. «Το συνδετικό μας ιστό αποτελείται από κολλαγόνο. Πρέπει να φανταστεί κανείς το συνδετικό ιστό ως μια δικτυωτή δομή: όποιος έχει λιγότερες εγκάρσιες ενισχύσεις σε αυτό το δίκτυο, πάσχει από ασθενέστερο συνδετικό ιστό σε σύγκριση με όσους διαθέτουν πολλές εγκάρσιες ενισχύσεις. Αν το πιο αδύναμο συνδετικό ιστό υποστεί υπερβολική πίεση, μπορεί να υποστεί ρήξη. Και ακριβώς αυτό συμβαίνει κατά τη δημιουργία μιας κήλης.»
«Δεν υπάρχει κατάσταση έκτακτης ανάγκης στην περίπτωση των κήρων – εκτός αν τμήματα των εντέρων έχουν παγιδευτεί. Τότε, όμως, πρέπει να γίνει άμεση χειρουργική επέμβαση. Εάν δεν υπάρχουν συμπτώματα, η χειρουργική επέμβαση μπορεί να προγραμματιστεί καλά και με χρόνο. Συχνά έχω ασθενείς που, για παράδειγμα, έρχονται να με δουν τον Μάρτιο, αλλά τελικά χειρουργούνται τον Οκτώβριο», διευκρινίζει ο Δρ. Fackeldey. Παράγοντες όπως ο βήχας, το υπερβολικό βάρος, η λοίμωξη του τραύματος, ο διαβήτης, αλλά και οι επείγουσες χειρουργικές επεμβάσεις ευνοούν την ανάπτυξη μιας κοιλιακής κήλης. Οι κήλες εμφανίζονται επίσης σε ποσοστό δέκα έως δεκαπέντε τοις εκατό μερικούς μήνες μετά από μια κοιλιακή επέμβαση, όπως για παράδειγμα μετά από χειρουργικές επεμβάσεις στο έντερο.
Υπάρχουν επίσης συγγενείς κήλες του κοιλιακού τοιχώματος. Ωστόσο, οι αιτίες είναι συνήθως η χρόνια δυσκοιλιότητα, η υποσιτισμός και η συνεχής ανύψωση βαρέων φορτίων.
Προηγμένη χειρουργική τεχνική
Στο Κέντρο Κήλης Mainfranken, στην ειδυλλιακή περιοχή Kitzinger Land, οι ασθενείς έχουν στη διάθεσή τους μια υπερσύγχρονη λαπαροσκόπηση με τεχνολογία 3D. Με αυτή την καινοτόμο «τεχνική της κλειδαρότρυπας», ένα ενδοσκοπικό εργαλείο εξέτασης με πηγή φωτός και κάμερα εισάγεται στην κοιλιακή κοιλότητα. Κατά τη διάρκεια αυτών των εξαιρετικά ήπιων επεμβάσεων μπορούν να ληφθούν μικροσκοπικά δείγματα ιστού, ενώ με αυτόν τον τρόπο είναι δυνατές ακόμη και χειρουργικές επεμβάσεις. Το αποτέλεσμα: μικροσκοπικές, σχεδόν αόρατες ουλές.
Με πάνω από 350.000 χειρουργικές επεμβάσεις στη Γερμανία, οι κήλες συγκαταλέγονται, από καθαρά ποσοτική άποψη, στις σημαντικότερες χειρουργικές ενδείξεις. (Πηγή: Ärzteblatt)
«Χρησιμοποιούμε διάφορες τεχνικές. Στην περίπτωση κήλης του κοιλιακού τοιχώματος, μπορούμε να χειρουργήσουμε με ή χωρίς πλέγμα», αναφέρει ο Δρ. Fackeldey, ο οποίος προτιμά τη χειρουργική επέμβαση με πλέγμα από βιοσυμβατό PVDF. Πρόκειται για ένα πλαστικό υλικό με καλύτερη βιοσυμβατότητα σε σύγκριση με το πολυπροπυλένιο που χρησιμοποιείται συνήθως.
Παλαιότερα, οι κήλες του κοιλιακού τοιχώματος ράβονταν αποκλειστικά με απλά ράμματα: «Η περιοχή που θα χειρουργηθεί σταθεροποιείται, η κήλη επαναφέρεται στο σώμα και τοποθετείται ένα πλαστικό πλέγμα. Συνήθως, τα πλαστικά δίχτυα έχουν διαστάσεις δεκαεπτά επί δώδεκα εκατοστά, παραμένουν στο σώμα και ενσωματώνονται σταδιακά στον ιστό», εξηγεί ο ειδικός στις κήλες Δρ. Fackeldey. Η διάρκεια της επέμβασης εξαρτάται πάντα από το είδος και το μέγεθος της κήλης.
«Στις κοιλιακές κήλες χρησιμοποιώ συνήθως πλέγματα διαστάσεων τριάντα επί είκοσι εκατοστών, και σε αυτή την περίπτωση η επέμβαση διαρκεί σίγουρα τρεις, τέσσερις ώρες, καθώς η χειρουργική περιοχή είναι τελικά μεγαλύτερη», περιγράφει ο Δρ. Fackeldey. Οι ασθενείς μπορούν όμως να είναι ήσυχοι, καθώς ακόμη και σε περίπτωση κοιλιακής κήλης μπορούν να εξέλθουν από το νοσοκομείο ήδη μετά από πέντε έως δέκα ημέρες και να υπολογίζουν σε χρόνο αποθεραπείας τεσσάρων έως έξι εβδομάδων. Οι βουβωνικές κήλες μπορούν μάλιστα να αντιμετωπιστούν σε εξωτερική βάση. Ο ασθενής πρέπει να περιορίσει τις δραστηριότητές του μόνο για δύο έως τρεις εβδομάδες· κατά κανόνα, μετά από αυτό το διάστημα είναι και πάλι πλήρως λειτουργικός. Φυσικά, τα άτομα που ασκούν σωματικά βαριά εργασία χρειάζονται, σε περίπτωση αμφιβολίας, μια κάπως μακρύτερη περίοδο ανάρρωσης.
Το πρόβλημα με τον παλινδρόμηση
Όταν υπάρχει αδυναμία του συνδετικού ιστού μεταξύ του οισοφάγου και του διαφράγματος, δημιουργείται ένα κενό με αποτέλεσμα να αποδυναμώνεται η λειτουργία κλεισίματος στην είσοδο του στομάχου, γεγονός που συχνά προκαλεί την πολύ δυσάρεστη αίσθηση της καούρας. Επίσης, η ακούσια αναρροή υγρών ή υπολειμμάτων τροφής αποτελεί σύμπτωμα της λεγόμενης νόσου του παλινδρόμησης, η αιτία της οποίας είναι συχνά μια διαφραγματοκήλη.
«Η διαφραγματοκήλη είναι ανατομικό φαινόμενο», εξηγεί ο Δρ. Volker Fackeldey, «και η παλινδρόμηση εμφανίζεται όταν ο κάτω σφιγκτήρας δεν λειτουργεί πλέον. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το στομάχι μπορεί ακόμη και να μετακινηθεί προς τον θώρακα. Η καούρα μπορεί να αντιμετωπιστεί φαρμακευτικά με αναστολείς οξέος, ενώ μια διαφραγματοκήλη αντιμετωπίζεται με τη μέθοδο της λαπαροσκοπικής χειρουργικής, σε μια επέμβαση διάρκειας μίας έως δύο ωρών. Στόχος είναι η αποκατάσταση του μηχανισμού κλεισίματος».
Όπως και σε όλες τις χειρουργικές επεμβάσεις, ο Δρ. Fackeldey ακολουθεί και σε αυτή την περίπτωση τη λεγόμενη «tailored approach», δηλαδή την εξατομικευμένη προσέγγιση για κάθε ασθενή ξεχωριστά. «Μόνο με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να επιτύχουμε τις πολυάριθμες χειρουργικές επιτυχίες μας», εξηγεί ο ειδικός στις κήλες, ο οποίος προέρχεται από οικογένεια γιατρών και μεγάλωσε στην όμορφη περιοχή της Ρηνανίας. «Στο Κλινικό Κέντρο του Κίτσινγκεν απολαμβάνω τη φανταστική συνεργασία με την ομάδα μου και τον εξαιρετικό εξοπλισμό με τα πιο σύγχρονα μηχανήματα», δηλώνει με χαρά ο Δρ. Fackeldey καταλήγοντας. Δεν είναι τυχαίο ότι το Κέντρο Κήλης αποτελεί από το 2010 ένα περιζήτητο κέντρο πρακτικής άσκησης για τη χειρουργική κήλης σε ολόκληρο τον γερμανόφωνο χώρο.
Θέλετε να μάθετε περισσότερα για το ιατρικό φάσμα του καθηγητή Fackeldey στο Κέντρο Κήλης Mainfranken; Επισκεφθείτε το προφίλ του ειδικού με δυνατότητα άμεσης επικοινωνίας!
