Χηλική θεραπεία – Πληροφορίες και ειδικοί

Η χηλική θεραπεία είναι μια μέθοδος απομάκρυνσης επιβλαβών μετάλλων από τον οργανισμό. Στη Γερμανία, η μέθοδος αυτή είναι γνωστή από το 1983. Εκείνη τη χρονιά, γιατροί στο Αμβούργο ίδρυσαν την Γερμανική Ιατρική Εταιρεία Χηλικής Θεραπείας. 

Δικαίωμα εφαρμογής της θεραπείας έχουν οι γιατροί και οι ειδικοί στην περιβαλλοντική ιατρική που έχουν λάβει την κατάλληλη εκπαίδευση. Αυτοί ακολουθούν το θεραπευτικό πρωτόκολλο της Ιατρικής Εταιρείας Κλινικής Μεταλλικής Τοξικολογίας, εν συντομία KMT.

Η χηλική θεραπεία οφείλει το όνομά της στην ελληνική λέξη «χηλή». Η λέξη «χηλή» σημαίνει «ψαλίδι καβουριού» και αποτελεί αναφορά στον τρόπο δράσης της θεραπείας. Όπως τα ψαλίδια καβουριού, έτσι και οι χηλικοί παράγοντες περικλείουν τα βαρέα μέταλλα.

Οι χηλικοποιητές περικλείουν τα ιόντα ηλεκτρολυτών και μετάλλων και αποτρέπουν την εναπόθεσή τους στους ιστούς. Δεσμεύουν το άτομο του μετάλλου, ώστε τα νεφρά να το αποβάλλουν ταχύτερα.

Ως χηλικοποιητές μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφορες χημικές ενώσεις:

• Το αιθυλενοδιαμινοτετραοξικό οξύ (EDTA): απομακρύνει το κάδμιο και τον υδράργυρο
• Το διμερκαπτοσουλφονικό οξύ (DMSA): βοηθά στην απομάκρυνση του υδραργύρου
• Το διμερκαπτοπροπανοσουλφονικό οξύ (DMPS): για τον υδράργυρο, τον μόλυβδο και το αρσενικό

Το EDTA χρησιμοποιείται πιο συχνά. Είναι επίσης δυνατή η από του στόματος λήψη.

Η χηλική θεραπεία χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις οξείας δηλητηρίασης από βαρέα μέταλλα (δηλητηρίαση από μόλυβδο). Ειδικευμένοι γιατροί τη χρησιμοποιούν επίσης για τη θεραπεία της νόσου του Wilson. Σε αυτή τη νόσο, ο μεταβολισμός του χαλκού είναι διαταραγμένος. 

Η χολή αποβάλλει ανεπαρκή ποσότητα χαλκού. Ο υπερβολικός χαλκός συσσωρεύεται στο κεντρικό νευρικό σύστημα, στα μάτια, στο ήπαρ και σε άλλα όργανα. Εκεί προκαλεί βλάβες.

Η Γερμανική Ιατρική Εταιρεία Κλινικής Μεταλλικής Τοξικολογίας παραπέμπει σε μελέτες που αποδεικνύουν την τοξική δράση διαφόρων μετάλλων.

Σύμφωνα με αυτές, ακόμη και μικρές ποσότητες υδραργύρου, αρσενικού, καδμίου και μολύβδου ευνοούν την εμφάνιση:

• Καρκίνου
• Καρδιακών προσβολών
• Αυτοάνοσων αντιδράσεων
• Διαβήτη
• Υπέρταση 
• Νευρολογικές παθήσεις

Η θεραπεία με χηλικές ενώσεις αντιμετωπίζει, επομένως, άμεσα την αιτία.

Επιπλέον, τα βαρέα μέταλλα εμποδίζουν τα ζωτικά ορυκτά στοιχεία, όπως το μαγνήσιο, το ασβέστιο και ο ψευδάργυρος, να εκπληρώσουν τις λειτουργίες τους στον ανθρώπινο οργανισμό. 

Πιθανές συνέπειες είναι:

• Όγκοι
• Εγκεφαλικά επεισόδια
• Καρδιακά εμφράγματα

Η χηλική θεραπεία είναι επίσης αποτελεσματική κατά της υπερβολικής ποσότητας σιδήρου. Ο σίδηρος αποτελεί πολύτιμο συστατικό της ανθρώπινης διατροφής. Ωστόσο, η υπερβολική ποσότητα σιδήρου ευνοεί την εμφάνιση αρτηριοσκλήρωσης (σκλήρυνση των αρτηριών) και αυξάνει τον κίνδυνο καρδιακών προσβολών και εγκεφαλικών επεισοδίων.

Τυπικές ενδείξεις της χηλικής θεραπείας είναι οι ασβεστοποιήσεις των:

• καρωτίδας
• κοιλιακής αορτής
• των στεφανιαίων αρτηριών
• αρτηριών των ποδιών

Πολλοί γιατροί χρησιμοποιούν τη χηλική θεραπεία για την πρόληψη καρδιοχειρουργικής επέμβασης (bypass) ή ακρωτηριασμού.

Είναι επίσης πιθανή η χρήση της ως συμπληρωματική θεραπεία σε περιπτώσεις καρκίνου και αυτοάνοσων νοσημάτων.

Η χηλική θεραπεία ενδείκνυται επίσης για τη μετεγχειρητική φροντίδα μετά από εγκεφαλικό επεισόδιο ή καρδιοχειρουργική επέμβαση. Μετά από επέμβαση παράκαμψης, η χηλική θεραπεία προλαμβάνει την επανεμφάνιση αγγειακής απόφραξης.

Ένας γενικός τομέας εφαρμογής είναι οι εκφυλιστικές αγγειακές παθήσεις.

Η χηλική θεραπεία είναι μια μέθοδος για τη θεραπεία και την πρόληψη παθήσεων των αιμοφόρων αγγείων, του κυκλοφορικού συστήματος και των νευρολογικών παθήσεων @ TarikVision /AdobeStock

Πριν από τη θεραπεία, ο γιατρός προσδιορίζει το επίπεδο επιβάρυνσης από βαρέα μέταλλα. Για το σκοπό αυτό, εξετάζει τα ούρα, το αίμα ή πραγματοποιεί ανάλυση μαλλιών. 

Συχνά, η συσσώρευση βαρέων μετάλλων αυξάνεται κατά τη διάρκεια δεκαετιών. Εάν υπάρχει τοξική συσσώρευση βαρέων μετάλλων, τότε η θεραπεία είναι ενδεδειγμένη. 

Η θεραπεία πραγματοποιείται με τη βοήθεια χηλικών παραγόντων, γνωστών ως χηλικά. Αυτά απομακρύνουν τα κατάλοιπα μετάλλων από τον οργανισμό. Όπως ένας μαγνήτης, οι χημικές ενώσεις προσελκύουν τα τοξικά μέταλλα. Τα νεφρά τα αποβάλλουν.

Κατά τη διάρκεια της χηλικής θεραπείας, θα λάβετε περίπου 25 ενδοφλέβιες εγχύσεις. Συνήθως πραγματοποιούνται δύο θεραπείες την εβδομάδα. Ο αριθμός εξαρτάται από την επείγουσα ανάγκη. 

Στη συνέχεια, συνιστάται μια θεραπεία συντήρησης. Σε αυτή την περίπτωση, λαμβάνετε μία έγχυση μία φορά το μήνα. Μια έγχυση διαρκεί περίπου τρεις έως τέσσερις ώρες. Αυτή η μεγάλη χρονική διάρκεια είναι απαραίτητη για την προστασία των νεφρών. 

Το κόστος μιας έγχυσης ανέρχεται σε περίπου 120 έως 150 ευρώ. Δεν καλύπτουν όλα τα ταμεία υγείας το κόστος αυτής της υπηρεσίας. Η χηλική θεραπεία θεωρείται εναλλακτική θεραπευτική μέθοδος.

Η χηλική θεραπεία δεν είναι πιο επικίνδυνη από άλλες ιατρικές επεμβάσεις. Από το 1983, οι γιατροί έχουν πραγματοποιήσει πάνω από δύο εκατομμύρια ενέσεις μόνο στη Γερμανία. Μέχρι σήμερα, σύμφωνα με την KMT, δεν έχει σημειωθεί κανένα σοβαρό περιστατικό. Σύμφωνα με τη μελέτη TACT που διεξήγαγε η αμερικανική υγειονομική αρχή NIH, οι σοβαρές παρενέργειες είναι πολύ σπάνιες. 

Περιστασιακά, μετά τη θεραπεία μπορεί να εμφανιστεί αίσθημα κρύου, κόπωση ή αίσθημα καύσου στο σημείο της έγχυσης. Είναι επίσης πιθανή η αυξημένη ανάγκη ούρησης. Σπάνια οι ασθενείς παρουσιάζουν ανησυχία, πονοκεφάλους και ναυτία.

Ωστόσο, σε ασθενείς με άνοια, μη θεραπευμένη καρδιακή ανεπάρκεια, λοιμώξεις που αντιμετωπίζονται με αντιβιοτικά και αυξημένες νεφρικές τιμές, η θεραπεία δεν ενδείκνυται. 

Η θεραπεία ενέχει επίσης κινδύνους για άτομα με σοβαρές διαταραχές του καρδιακού ρυθμού και της ηπατικής λειτουργίας. Αυτό ισχύει επίσης για ασθενείς με πνευμονική φυματίωση και εκτεταμένο ανεύρυσμα (διόγκωση αιμοφόρου αγγείου). 

Οι έγκυες γυναίκες θα πρέπει κατά προτίμηση να αποφεύγουν τη χηλική θεραπεία.

Η θεραπεία συνοδεύεται από διάφορες εργαστηριακές εξετάσεις. Ο γιατρός λαμβάνει δείγμα αίματος πριν από τη θεραπεία, μετά από μερικές συνεδρίες και στο τέλος. Με αυτόν τον τρόπο διασφαλίζει ότι τα όργανα απέκρισης, όπως το ήπαρ και τα νεφρά, λειτουργούν κανονικά.

Είναι επίσης σημαντικό να εντοπιστεί έγκαιρα οποιαδήποτε διαταραχή των ηλεκτρολυτών. Οι διεξοδικές εξετάσεις μειώνουν τον κίνδυνο απώλειας ζωτικών ανόργανων στοιχείων και ιχνοστοιχείων. 

Ο γιατρός ελέγχει προσεκτικά τα επίπεδα ασβεστίου και άλλων ανόργανων στοιχείων, προκειμένου να αποφευχθεί η έλλειψή τους και τυχόν παρενέργειες. Σε αντίθετη περίπτωση, λαμβάνει άμεσα μέτρα και φροντίζει για την εξισορρόπηση της έλλειψης ανόργανων στοιχείων.

Κατά κανόνα, οι πιθανότητες επιτυχίας είναι καλές και τα συμπτώματα συνήθως εξαφανίζονται λίγο μετά τη λήξη της αρχικής θεραπείας. Ανάλογα με την ασθένεια, όμως, η θεραπεία μπορεί να διαρκέσει μήνες ή χρόνια. 

Όπως προαναφέρθηκε, μετά τη θεραπεία συνιστάται μια θεραπεία συντήρησης. Στο πλαίσιο αυτή, ο ασθενής λαμβάνει έγχυση σε μηνιαία βάση.

Πολλές ασθένειες οφείλονται σε επιβάρυνση από βαρέα μέταλλα. Η χηλική θεραπεία, ως εναλλακτική μέθοδος, προλαμβάνει διάφορες ασθένειες και καθιστά ακόμη και τις χειρουργικές επεμβάσεις περιττές.